ΜΕΘΑΔΟΝΗ

ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
   Η μεθαδόνη ανακαλύφθηκε στη Γερμανία κατά τη διάρκεια του Δεύτερου Παγκοσμίου Πολέμου και χρησιμοποιήθηκε ως αναλγητικό. Στη συνέχεια, ως μέσο «θεραπείας» για χρήστες ηρωίνης, χρησιμοποιήθηκε από τη Σουηδία το 1967, τις Κάτω Χώρες και το Ηνωμένο Βασίλειο το 1968, καθώς και από τη Δανία το1970. Η χρήση της όμως, παρέμεινε περιορισμένη για πολλά χρόνια.
   Μετά τα τέλη της δεκαετίας του 1980, ο ρυθμός με τον οποίο καθιερωνόταν η χρήση της μεθαδόνης ως μορφή «θεραπείας» για τους χρήστες ηρωίνης, επιταχύνθηκε. Έως το 2001 είχε καθιερωθεί σε 24 χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς και στη Βουλγαρία, τη Ρουμανία και τη Νορβηγία.
   Στην Ελλάδα, άρχισαν να λειτουργούν πιλοτικά τα προγράμματα υποκατάστασης με μεθαδόνη από το 1996. Το
2001 προστέθηκε η βουπρενορφίνη, ως εναλλακτική ουσία.

ΔΡΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΣΤΟΝ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟ
   Η μεθαδόνη ανήκει στα οπιοειδή, τα οποία χαρακτηρίζονται ως κατασταλτικές ουσίες, καθώς επιβραδύνουν τις λειτουργίες του νευρικού συστήματος. Οι ουσίες αυτές χαρακτηρίζονται από παρόμοια χημική δομή και δράση με τη μορφίνη. Η μεθαδόνη παρασκευάζεται συνθετικά και χρησιμοποιείται ως φάρμακο στα προγράμματα υποκατάστασης για άτομα εξαρτημένα από την ηρωίνη ή άλλα οπιοειδή. Η μορφή της μπορεί να είναι είτε σε ταμπλέτες (διαλυτές στο νερό ή μη), είτε σε υγρό (σιρόπι), είτε ενέσιμη.
   Στα προγράμματα υποκατάστασης χορηγείται με μορφή πόσιμου διαλύματος (σιρόπι), έχει μεγαλύτερη δράση από την ηρωίνη και μια δόση είναι αποτελεσματική για τουλάχιστον 24 ώρες.

Επιπτώσεις στον οργανισμό
   Όταν η μεθαδόνη χορηγείται στην κατάλληλη δοσολογία, εξαλείφει τα στερητικά συμπτώματα της ηρωίνης και των άλλων οπιοειδών και δημιουργεί μια μη ευφορική κατάσταση, η οποία μειώνει την επιθυμία που έχει το άτομο να κάνει χρήση ηρωίνης.  Επίσης, επαναφέρει στο φυσιολογικό πολλές λειτουργίες του οργανισμού που έχουν διαταραχθεί από τη χρήση ουσιών. Έτσι, δίνεται η ευκαιρία στο άτομο να βελτιώσει τη σωματική και τη ψυχική του κατάσταση και υγεία, αλλά και τις κοινωνικές του λειτουργίες.
   Παρολαυτά, η χρήση της μεθαδόνης, μπορεί να προκαλέσει στο άτομο ορισμένες παρενέργειες στον οργανισμό του, όπως:
 

  • μείωση του ρυθμού της αναπνοής (αν γίνει υπερβολικά αδύναμος, μπορεί να επιφέρει και το θάνατο),
  • αρνητικές επιπτώσεις στη μνήμη και στις αντιδράσεις του ατόμου (μειώνει τα αντανακλαστικά και την ικανότητα του ατόμου να είναι σε εγρήγορση),
  • αίσθημα ανησυχίας, νευρικότητα,
  • αϋπνία,
  • ξηροστομία,
  • ναυτία,
  • απώλεια όρεξης,
  • τάση για εμετό,
  • ανικανότητα.

   Η χρήση της μεθαδόνης μπορεί να γίνει θανάσιμη για το άτομο αν καταναλωθεί μαζί με αλκοόλ ή άλλα ναρκωτικά.  Επίσης, η υπερβολική δόση μεθαδόνης προκαλεί στο άτομο:

  • υπνηλία,
  • σύγχυση,
  • κρυάδες,
  • εφίδρωση, 
  • αδύναμο σφυγμό,
  • τάσεις λιποθυμίας,
  • διακεκομμένη αναπνοή.

   Σε κάθε περίπτωση, όταν διαπιστωθεί κάποια ενόχληση ή κάποιο από τα παραπάνω συμπτώματα από το άτομο, θα πρέπει να απευθυνθεί άμεσα στο γιατρό του.

ΜΕΘΑΔΟΝΗ ΚΑΙ ΕΞΑΡΤΗΣΗ
   Η χρήση της μεθαδόνης δεν σημαίνει και απεξάρτηση από τα οποιοειδή, καθώς προκαλεί σωματική εξάρτηση και ανοχή. Πολύ πιο σημαντική και πιο δύσκολη στην απεξάρτηση, είναι η ψυχική εξάρτηση από την ουσία, καθώς τα υποκειμενικά προβλήματα εξακολουθούν να υπάρχουν. Ακόμα και αν κάποιος ξεκινήσει το πρόγραμμα υποκατάστασης και για κάποιο διάστημα διακόψει την ηρωίνη, πάντα θα χρειάζεται μια ουσία ως υποκατάστατο για να καλύψει τα «κενά» του. Ακόμη, η μεθαδόνη προκαλεί στερητικό σύνδρομο, το οποίο βέβαια είναι ηπιότερο από αυτό της ηρωίνης, αλλά διαρκεί περισσότερο.


ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΥΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ
   Τα προγράμματα υποκατάστασης απευθύνονται σε άτομα εξαρτημένα από οπιούχα και εφαρμόζονται με τη χορήγηση φαρμακευτικών ουσιών όπως η μεθαδόνη, η βουπρενορφίνη και η λεβο-αλφα-ακεταλ-μεθαδόλη (LAAM). Η υποκατάσταση εφαρμόζεται σήμερα σε όλα τα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στα οποία η θεραπευτική αυτή μέθοδος καλύπτει περίπου τα 2/3 των θέσεων θεραπείας.
   Τα προγράμματα μεθαδόνης υποκαθιστούν τη χρήση ουσιών και συνδυάζονται με ψυχολογική παρέμβαση. Βέβαια,  για να υπάρξει οριστική θεραπεία δεν αρκεί η μεθαδόνη, καθώς είναι ένα βαρύ ηρεμιστικό φάρμακο και επομένως δύσκολο να αντιμετωπίσει τον εθισμό οριστικά. Η ψυχολογική εξάρτηση θα εξακολουθεί να υπάρχει και χωρίς την κατάλληλη στήριξη και τη βαθύτερη διερεύνηση των αιτιών της χρήσης, δεν θα μπορέσει να απεξαρτηθεί το άτομο από τις ουσίες.
   Πρωταρχικό μέλημα των προγραμμάτων αυτών είναι:

  • η μείωση της χρήσης ουσιών,
  • η μείωση των προβλημάτων που δημιουργούνται από τη χρήση (προβλήματα υγείας, παραβατική συμπεριφορά, εγκληματικότητα),
  • η διασφάλιση της δημόσιας υγείας από τη μετάδοση μολυσματικών ασθενειών (ηπατίτιδα, AIDS).

   Παράλληλα, στόχος των προγραμμάτων παραμένει η απεξάρτηση και η βελτίωση των οικογενειακών και κοινωνικών σχέσεων, καθώς και η ενίσχυση του ενδιαφέροντος για εκπαίδευση/ κατάρτιση, για εργασία και για επαγγελματική αποκατάσταση.
   Τα προγράμματα υποκατάστασης δεν αποτελούν την ενδεδειγμένη θεραπεία για όλα τα εξαρτημένα από οπιούχες ουσίες άτομα. Για το λόγο αυτό άλλωστε, τίθενται και ορισμένες προϋποθέσεις για να γίνει δεκτό ένα άτομο στη θεραπεία, όπως:

  • η ηλικία ( άνω των 20 ετών),
  • η προηγούμενη προσπάθεια θεραπείας σε «στεγνό» θεραπευτικό πρόγραμμα (ακόμη όμως κι αν δεν έχει προσπαθήσει το άτομο και είναι άνω των 35 ετών, μπορεί να γίνει δεκτό).

   Στα προγράμματα μεθαδόνης θα πρέπει να υπάρχει παράλληλα ψυχολογική παρέμβαση, αν θέλει το άτομο να απεξαρτηθεί από τις ουσίες. Δεν αρκεί η μεθαδόνη για να υπάρξει οριστική θεραπεία.

 

      Βιβλιογραφία:

  • Κέντρο Εκπαίδευσης για την Πρόληψη της χρήσης ναρκωτικών και την Προαγωγή της υγείας, (2000), Στοιχεία για τις εξαρτησιογόνες ουσίες, Αθήνα: Ερευνητικό Πανεπιστημιακό Ινστιτούτο Ψυχικής Υγιεινής

   Σχετικές ιστοσελίδες:


 

 


 

 
 
 
 

Θέματα για εφήβους & νέους Θέματα για εκπαιδευτικούς Θέματα για γονείς

Ρέθυμνο HOTSoft.gr σχεδιασμός, κατασκευή, Προώθηση ιστοσελίδων, Κρητη SEO. Ρέθυμνο Aσύρματα δίκτυα WiFi, Δομημένη καλωδίωση, έξυπνο σπίτι. Rethymno Website Design, Web Development, Web site Promotion, SEO Crete SEM.
powered by HOTSoft.gr
internet, δίκτυα & τηλεπικοινωνίες